هارددیسک‌ها (HDD) با وجود محبوبیت کمتر نسبت به حافظه‌های سریع‌تر SSD، به دلیل قیمت پایین‌تر هنوز هم کاربرد گسترده‌ای دارند. اما بررسی نمونه‌ای از بیش از ۵۰۰۰ هارددیسک جدید نشان می‌دهد که یک مشکل مهم در این دستگاه‌ها وجود دارد.

مطالعه‌ای که توسط شرکت بزرگ ذخیره‌سازی ابری Backblaze انجام شده، نشان می‌دهد حدود ۱.۵ درصد از کل هارددیسک‌ها دچار خرابی می‌شوند و تقریباً نیمی از این خرابی‌ها در سال اول استفاده رخ می‌دهد. همچنین، ۳۰ درصد از این هارددیسک‌های خراب شده بدون هیچ هشدار قبلی از کار می‌افتند. این آمار بر اساس مدیریت بیش از ۳۵۰ هزار دستگاه ذخیره‌سازی به دست آمده است.

گزارش شرکت Secure Data Recovery که بر روی هارددیسک‌های خراب شده کار کرده نیز این آمار را تأیید می‌کند و میانگین عمر هارددیسک‌ها را حدود ۸۰۷ روز اعلام کرده است، البته این عدد فقط مربوط به هارددیسک‌هایی است که قبلاً خراب شده‌اند.

تصویر خبر

دلایل خرابی هارددیسک‌ها

خرابی هارددیسک‌ها می‌تواند به دلایل مختلفی از جمله نقص‌های تولیدی مثل ناهماهنگی هد یا گیر کردن موتور، حوادثی مانند نوسانات برق یا ضربه، و آسیب به سیستم عامل داخلی دستگاه رخ دهد.

بر اساس داده‌های Backblaze، در بازه زمانی آوریل تا ژوئن ۲۰۲۶، هارددیسک‌های شرکت Seagate از نظر مکانیکی قابل اعتمادتر بوده‌اند، هرچند مدل‌های مختلف این شرکت نیز تفاوت‌هایی در میزان خرابی دارند. همچنین هارددیسک‌های شرکت‌های Hitachi، Seagate و Western Digital در تحلیل‌های مشابه معمولاً عملکرد بهتری دارند.

مزایا و معایب هارددیسک‌ها در مقایسه با SSD

ریسک خرابی مکانیکی هارددیسک‌ها در برابر مزیت قیمت پایین‌تر به ازای هر گیگابایت قرار دارد، به‌خصوص که افزایش تقاضا برای ذخیره‌سازی در مراکز داده هوش مصنوعی باعث افزایش قیمت SSDها شده است. سرعت بالای SSDها یکی از دلایل محبوبیت آن‌ها در صنعت هوش مصنوعی است، زیرا امکان پردازش سریع داده‌های بزرگ را فراهم می‌کند.

اما در مواردی که هزینه مهم‌تر از سرعت است، هارددیسک‌ها همچنان گزینه اقتصادی‌تری هستند. به عنوان مثال، می‌توان سیستم‌های RAID با هارددیسک‌ها ساخت که هزینه آن کمتر از یک SSD با ظرفیت بالا است.

عمر مفید و برنامه‌ریزی برای جایگزینی

داده‌ها نشان می‌دهد که نرخ خرابی هارددیسک‌ها با افزایش سن آن‌ها بیشتر می‌شود و پس از حدود هفت سال، احتمال خرابی به طور قابل توجهی افزایش می‌یابد. بنابراین اگر از هارددیسک‌ها در کار خود استفاده می‌کنید و حفظ داده‌ها برایتان اهمیت دارد، باید برنامه‌ای برای تعویض درایوهای قدیمی داشته باشید یا به راهکارهای ذخیره‌سازی مکمل مانند فضای ابری فکر کنید.

آینده فناوری هارددیسک

اگرچه فناوری هارددیسک در حال پیشرفت است، اما بیشتر درایوها هنوز از فناوری ضبط مغناطیسی سنتی (CMR) استفاده می‌کنند که عملکرد قابل پیش‌بینی دارد. شرکت Backblaze فناوری‌های نوظهوری مانند SMR (ضبط مغناطیسی شینگل) و HAMR (ضبط مغناطیسی با کمک حرارت لیزری) را زیر نظر دارد اما هنوز از آن‌ها استفاده نمی‌کند. بنابراین، نسل بعدی فناوری هارددیسک هنوز به طور گسترده وارد بازار نشده است.

نتیجه‌گیری و توصیه‌ها

با وجود نرخ خرابی هارددیسک‌ها، این موضوع غیرمنتظره نیست و بخشی از ذات فناوری است. به همین دلیل، کارشناسان فناوری سال‌هاست توصیه می‌کنند برای حفظ امنیت داده‌ها، ترکیبی از ذخیره‌سازی ابری، محلی و خارج از سایت را به کار ببریم تا در برابر سرقت، آتش‌سوزی و خرابی مکانیکی محافظت کافی فراهم شود.

اگر از هارددیسک استفاده می‌کنید، آن را کنار نگذارید، بلکه با نظارت دقیق بر وضعیت آن و سرمایه‌گذاری در راهکارهای ذخیره‌سازی مکمل، از سلامت داده‌های خود مطمئن شوید.

مهین صالحی

مهین صالحی

نویسنده بیزنس سون