گزارشی تازه از Citizen Lab از ظهور نوعی نرم‌افزار جاسوسی به نام «AdFection» خبر می‌دهد که از طریق شبکه‌های تبلیغات آنلاین جهانی، گوشی‌ها و کامپیوترها را آلوده می‌کند. این حمله منحصر به فرد است زیرا برای آلوده کردن دستگاه‌ها نیازی به کلیک یا تعامل کاربر با تبلیغ ندارد و تنها نمایش یک تبلیغ کافی است.

طبق این گزارش، AdFection نخستین نمونه تأیید شده از حملات نرم‌افزاری جاسوسی با قابلیت «بدون کلیک» است که توسط دولت‌ها پشتیبانی شده و از طریق تبلیغات آنلاین منتشر می‌شود. فناوری نفوذ به تبلیغات توسط شرکتی اسرائیلی به نام Discover-Tech توسعه یافته است.

محققان اعلام کردند که این نرم‌افزار جاسوسی برای هدف قرار دادن خبرنگاران و کارکنان شبکه خبری الجزیره، همچنین مقامات و کارکنان سازمان‌هایی مانند ناتو، کمیسیون اروپا، شرکت‌های NVIDIA و Arm استفاده شده است.

بیل مارچزاک، پژوهشگر ارشد Citizen Lab، در گفت‌وگو با فایننشال تایمز گفت: «Discover-Tech سال‌هاست که از اکوسیستم تبلیغات برای تبدیل وب‌سایت‌ها و اپلیکیشن‌های معتبر به بستری برای توزیع نرم‌افزار جاسوسی بدون نیاز به کلیک بهره برده است.»

این شرکت خود را به عنوان یک شرکت تبلیغاتی قانونی معرفی می‌کند اما در واقع پلی میان فروشندگان تبلیغات و اکوسیستم نرم‌افزارهای جاسوسی مزدور است.

گوگل از جمله پلتفرم‌های تبلیغاتی بزرگی بود که هدف این نرم‌افزار جاسوسی قرار گرفت و پس از تحقیقات مشترک با Citizen Lab و Confiant، Discover-Tech را از فهرست فروشندگان جهانی خود حذف کرد. گوگل در بیانیه‌ای اعلام کرد: «پس از بررسی‌های مشترک، Discover-Tech به دلیل نقض سیستماتیک سیاست‌های ما از پلتفرم‌های تبلیغاتی گوگل مسدود شد.»

تبلیغات هدفمند آنلاین به دلیل گستردگی در وب جهانی، بستری ایده‌آل برای انتشار بدافزارها محسوب می‌شود. این سیستم از طریق مزایده‌های خودکار در زمان واقعی کار می‌کند که به تبلیغ‌دهندگان امکان می‌دهد برای نمایش تبلیغات به کاربران خاص رقابت کنند.

نرم‌افزار Discover-Tech از این سیستم برای شناسایی و از بین بردن ناشناسی کاربران استفاده کرده و سپس با ارسال کدهای مخرب جاسوسی در قالب تبلیغات ظاهراً بی‌خطر، آن‌ها را هدف قرار داده است.

این شرکت بیش از ۴۴۲ میلیون تبلیغ را در بیش از ۱۲۰ هزار وب‌سایت، از جمله بی‌بی‌سی و نیویورک تایمز، و همچنین اپلیکیشن‌های موبایلی مانند Duolingo، Badoo و Grindr نمایش داده است. این تبلیغات روی دستگاه‌های متعلق به نظامیان، دولت‌ها، زیرساخت‌های حیاتی و آژانس‌های ملی سایبری نیز نشان داده شده است.

محققان Citizen Lab همچنین سوابق ورود به سایت Discover-Tech را یافته‌اند که شامل اطلاعات کارکنان سازنده نرم‌افزار جاسوسی Candiru نیز می‌شود. مارچزاک در بلاگ خود گفته است: «این کشف احتمالاً فقط نوک کوه یخ است.»

او توصیه کرده است که اگر احتمال می‌دهید به دلیل موقعیت یا فعالیت‌های خود هدف قرار می‌گیرید، بهتر است ردیابی تبلیغات را در دستگاه‌های خود غیرفعال کرده یا حتی نمایش تبلیغات را به طور کامل مسدود کنید.

تا این لحظه، Discover-Tech و دیگر عوامل دخیل در این طرح واکنشی نشان نداده‌اند.

مهین صالحی

مهین صالحی

نویسنده بیزنس سون