دانشمندان به شواهدی دست یافته‌اند که نشان می‌دهد یک سیاره نسل دوم از مواد به جا مانده از یک ستاره در حال مرگ شکل گرفته است. این کشف بر اساس داده‌های قدیمی تلسکوپ هابل انجام شده که به تازگی مورد بازبینی قرار گرفته است.

در سال ۱۹۹۹، تلسکوپ هابل داده‌هایی از ستاره کوتوله سفید HS 0209+0832 جمع‌آوری کرد که شامل بیش از ۱۰۰ ویژگی شیمیایی ناشناخته بود. اکنون تیمی از دانشمندان به رهبری اخترشناسان دانشگاه وارویک در مقاله‌ای منتشر شده در نشریه Nature اعلام کرده‌اند که این ویژگی‌های شیمیایی نشان‌دهنده وجود یک سیاره نسل دوم در اطراف این ستاره است.

ستاره کوتوله سفید، هسته متراکم باقی‌مانده از ستاره‌ای مانند خورشید پس از مرحله غول سرخ است. در این مرحله، ستاره هیدروژن خود را مصرف کرده و به شکل یک توپ آتشین عظیم در می‌آید که انتظار می‌رود سیارات نزدیک را بلعیده یا نابود کند. سیاراتی که در منظومه شمسی ما وجود دارند، از جمله زمین، نسل اول هستند و از مواد اولیه‌ای که در زمان تولد خورشید شکل گرفته‌اند، ساخته شده‌اند.

سیارات نسل دوم از موادی تشکیل می‌شوند که ستاره در حال مرگ از خود به فضا پرتاب می‌کند. این نوع سیارات بسیار نادر هستند و تاکنون بیشتر در اطراف پالسارها، که بقایای ستارگان نوترونی با میدان مغناطیسی قوی و چرخش سریع هستند، مشاهده شده‌اند. کوتوله‌های سفید بسیار رایج‌تر از پالسارها هستند و به گفته جیمی ویلیامز، نویسنده اصلی این مطالعه، یافتن سیاره‌ای نسل دوم در اطراف یک کوتوله سفید کاملاً غیرمنتظره بوده است.

ویلیامز با بررسی مجدد داده‌های دهه‌ها پیش هابل و مقایسه آن‌ها با پایگاه داده‌های شیمیایی به‌روزشده، شواهدی از وجود این سیاره را پیدا کرد. ویژگی‌های شیمیایی ناشناخته با عنصر نیوبیوم تطابق داشتند؛ عنصری که تنها در شرایط خاص و نادر داخل ستارگان در حال مرگ ساخته می‌شود. میزان نیوبیوم در این سیستم هزار برابر بیشتر از خورشید ما بود که نشان‌دهنده شکل‌گیری سیاره‌ای از مواد ستاره در حال مرگ است.

دانشمندان اشاره کرده‌اند که کوتوله سفید هنوز بسیار داغ است و گرمای کافی برای از بین بردن لایه‌های خارجی سیاره را دارد، اما باور دارند این سیاره باقی خواهد ماند و برای میلیون‌ها سال در منطقه قابل سکونت کوتوله سفید قرار خواهد داشت.

بر اساس اعلام شورای تحقیقات اروپا که این مطالعه را حمایت مالی کرده است، اگر یافته‌های این تیم تأیید شود، HS 0209+0832 نخستین کوتوله سفید شناخته شده خواهد بود که میزبان یک سیاره نسل دوم است.

مهین صالحی

مهین صالحی

نویسنده بیزنس سون