اگر کارت گرافیک جدیدی از انویدیا دارید یا حتی کنسول Nintendo Switch 2، احتمالاً نام فناوری DLSS را شنیدهاید. DLSS که مخفف Deep Learning Super Sampling است، فناوری اختصاصی انویدیا برای افزایش عملکرد بازیها از طریق ارتقای هوشمند تصویر است.
در حالت فعال بودن DLSS، کارت گرافیک ابتدا بازی را با وضوح داخلی پایینتری رندر میکند تا تعداد پیکسلهای پردازش شده کاهش یابد. سپس با استفاده از الگوریتم یادگیری ماشینی که توسط انویدیا آموزش دیده، تصویر را به وضوح اصلی نمایشگر شما ارتقا میدهد. این کار باعث میشود بتوانید تنظیمات گرافیکی را بالاتر از حد معمول برای وضوح اصلی اجرا کنید و در عین حال نرخ فریم قابل بازی را حفظ کنید. همچنین میتوانید بازی را با تنظیمات پایینتر اجرا کنید و نرخ فریم را به میزان بیشتری افزایش دهید، که برای مانیتورهای با نرخ تازهسازی بالا بسیار مفید است.

نحوه عملکرد DLSS
با فعال بودن DLSS، کارت گرافیک بازی را در وضوحی پایینتر از وضوح هدف (معمولاً وضوح مانیتور) رندر میکند و سپس تصویر را ارتقا میدهد. معمولاً باید وضوح هدف را برابر با وضوح مانیتور خود تنظیم کنید، مثلاً 1440p برای مانیتور 1440p. این کار معمولاً با تنظیم وضوح نمایش در بازی انجام میشود.
DLSS بر پایه مدلهای یادگیری ماشینی است که حرکت، عمق و روشنایی تصویر را تحلیل میکنند تا تصویر ارتقا یافته را بسازند. هرچند این فناوری پیشرفت زیادی داشته، اما همیشه مقداری از کیفیت تصویر در فرایند ارتقا از دست میرود. میزان این افت کیفیت به حالت DLSS انتخابی شما بستگی دارد:
| حالت DLSS | وضوح داخلی رندر شده | توضیحات |
|---|---|---|
| کیفیت (Quality) | 66.7% وضوح هدف (مثلاً 1440p برای مانیتور 4K) | بهترین کیفیت تصویر با افزایش متوسط نرخ فریم |
| متعادل (Balanced) | 58% وضوح هدف | تعادل بین کیفیت تصویر و نرخ فریم بالاتر |
| عملکرد (Performance) | 50% وضوح هدف | نرخ فریم بالاتر با افت کیفیت بیشتر |
| عملکرد فوقالعاده (Ultra Performance) | 33.3% وضوح هدف | مناسب برای مانیتورهای 8K، تصویر ممکن است تار شود |
برای مانیتورهای 1440p، حالت کیفیت معمولاً بهترین شروع است و در صورت نیاز میتوانید به حالت متعادل تغییر دهید. برای مانیتورهای 4K، حالت متعادل پیشنهاد میشود و در صورت نیاز به نرخ فریم بالاتر، حالت عملکرد را انتخاب کنید.

ویژگیهای مختلف DLSS
برند DLSS شامل چند فناوری مرتبط است که میتوانند به صورت ترکیبی استفاده شوند:
- Deep Learning Super Sampling: نسخه اولیه DLSS در سال 2019 همراه با کارتهای RTX 20 معرفی شد و فقط چند بازی محدود آن را پشتیبانی میکردند. نسخه 2 از سال 2020 این محدودیت را برداشت و تا اوایل 2025 بیش از 1000 بازی و برنامه از DLSS پشتیبانی میکنند. نسخه 4 در سال 2025 با معماری یادگیری ماشینی جدید کیفیت تصویر بهتر، کاهش سایههای نامطلوب و پایداری بیشتر تصویر را ارائه داد.
- Deep Learning Anti-Aliasing (DLAA): این فناوری به جای افزایش نرخ فریم، کیفیت تصویر را با کاهش لرزش و پرشهای تصویر بهبود میبخشد و جایگزینی بهتر برای تکنیکهای قدیمیتر مانند TAA است.
- تولید فریم (Frame Generation): معرفی شده در DLSS 3، این قابلیت به کارتهای RTX 40 اجازه میدهد برای هر دو فریم رندر شده، یک فریم میانی تولید کنند و نرخ فریم را افزایش دهند. DLSS 4 این قابلیت را برای کارتهای RTX 50 با تولید چند فریم میانی گسترش داده است. نسخه 4.5 تا 6 فریم تولیدی برای هر فریم رندر شده را پشتیبانی میکند.
- بازسازی پرتو (Ray Reconstruction): در DLSS 3.5 معرفی شده و به بهبود کیفیت تصاویر رندر شده با ردیابی پرتو کمک میکند تا نویز و اشکالات تصویری کاهش یابد.

DLSS 5 چیست؟
DLSS 5 فناوری متفاوتی است که به جای ارتقای وضوح، با تحلیل رنگ و حرکت، نورپردازی و متریالهای بازی را به صورت واقعگرایانهتر بازسازی میکند. این فناوری بیشتر شبیه یک فیلتر هوش مصنوعی است که به بازیها جلوههای بصری طبیعیتر میبخشد. اما برخلاف نسخههای قبلی، DLSS 5 نرخ فریم را کاهش میدهد زیرا پردازش بیشتری نیاز دارد. تا ژوئن 2026، تنها بازی NBA 2K27 از DLSS 5 پشتیبانی میکند و هنوز مشخص نیست که این فناوری چقدر در آینده توسط توسعهدهندگان پذیرفته شود، اما برخی مودسازها آن را به بازیهای مختلف اضافه کردهاند.
